تبلیغات
اصول تربیت فرزندان-روضة الاطفال - مهد كودك مكی گامی به سوی آیندة روشن نونهالان
اصول تربیت فرزندان-روضة الاطفال

سید ابراهیم قادری

با نگاهی گذرا بر آموزه‌های قرآن و سنت به جایگاه ویژة تعلیم و تربیت بخوبی پی خواهیم برد. بر هیچ یك از عقلای جهان، اهمیت تعلیم و تربیت كودكان از آغازین مراحل زندگی پوشیده نیست. مطالعات روان‌شناسان معاصر نیز مؤید این مطلب است كه تربیت كودكان نه تنها از آغاز مراحل زندگی وی شروع شده بلكه كودك زمانی كه در شكم مادر است از صداهای بیرون و عواطف درونی مادر تأثیر می‌پذیرد.

سید ابراهیم قادری

با نگاهی گذرا بر آموزه‌های قرآن و سنت به جایگاه ویژة تعلیم و تربیت بخوبی پی خواهیم برد. بر هیچ یك از عقلای جهان، اهمیت تعلیم و تربیت كودكان از آغازین مراحل زندگی پوشیده نیست. مطالعات روان‌شناسان معاصر نیز مؤید این مطلب است كه تربیت كودكان نه تنها از آغاز مراحل زندگی وی شروع شده بلكه كودك زمانی كه در شكم مادر است از صداهای بیرون و عواطف درونی مادر تأثیر می‌پذیرد.

حال به بررسی تصمیمات تربیتی اتخاذ شده معلمان، مربیان، والدین و خانواده‌های خودمان به دیده بصیرت بنگریم كه چه برنامه‌هایی برای تعلیم و تربیت شاگردان، زیردستان و فرزندان خود اتخاذ نموده‌ایم و در راستای تربیت صحیح اسلامی فرزندان خود و دیگران چه گامی برداشته‌ایم. بخوبی می‌دانیم كه غفلت و بی‌توجهی در امر تربیت فرزندان امروز، جامعة فردا را با خطرهای اخلاقی جدی مواجه می‌كند، ولی متاسفانه ما در این زمینه كوتاهی‌های فراوانی داریم.

اگر چه برنامه‌هایی بسیار محدودی برای جوانان و نوجوانان به صورت جسته و گریخته آنهم اكثراً بدون بررسی‌های كارشناسانه وجود دارد، ولی برای نوباوگان مسلمان در سنین قبل از دبستان تاكنون چندان تلاشی صورت نگرفته است.

از اینرو بر آگاهان و دلسوزان جامعه است كه نسبت به تربیت كودكان در مراحل قبل از دبستان برنامه‌ریزی‌های جامعی نموده و در جهت تحكیم پیوند قلوب فرزندان مسلمان با شعایر اسلامی گامهای بلندتری بردارند. بدین منظور پیشنهاد می‌شود نویسندگان با نوشته‌های خود، سخنرانان در منابر، ناشران با نشر كتاب و حوزه‌های علمیه با دایر نمودن مهدهای كودك به بیداری معلمان، مربیان و والدین پرداخته، نقش و اهمیت تربیت كودكان را آنگونه كه شایسته است به تصویر بكشند. بر اساس طبقه‌بندی استاندارد بین‌المللی آموزش و با تكیه بر یافته‌های علومی همانند روان‌شناسی، زیست‌شناسی و جامعه‌شناسی و با توجه به آرای متخصصین تعلیم و تربیت، آموزش كودكان پیش از دبستان در سنین 3 تا 6 سال از جایگاه ویژه‌ای برخوردار می‌باشد. اهمیت و جایگاه آموزش در دوران پیش از دبستان و نقش آن در بهبود روند رشد و پرورش كودكان در زمینه‌های مختلف و دوره‌های آتی تحصیل و زندگی بر كسی پوشیده نیست. از آنجایی كه مناطقی از جامعه اهل‌سنت ایران نسبتاً از قافله رشد و ترقی فرهنگی و آموزشی جوامع عقب مانده است، نیاز مبرم وجود دارد تا در راستای رشد و ترقی فرهنگی و آموزشی جامعه اهل‌سنت بر مبنای اصول و موازین دینی و مذهبی گامی برداشته شود و برای رشد استعدادهای دینی، فكری، علمی و اخلاقی فرزندان مسلمان برنامه‌ریزی منظم انجام گیرد و این خود انگیزه‌ای است جهت برپایی مهد كودك‌هایی كه آموزه‌های گوناگون خویش را در قالب كتاب و سنت تحویل ذهن بی‌غبار كودكان مسلمان بدهند. به طور مسلم آموزش و پرورش دینی و اخلاقی كودكان و ایجاد روحیه‌ای بلند و بالای دینی و عقیده و عمل درست و صحیح اسلامی و مذهبی در وجود آنها، اساسی‌ترین عملی است كه هر كودك مسلمان از آن ناگزیر است. آیات قرآنی و احادیث بیشماری بر این مطلب تاكید دارند.

بر همین مبنا دارالعلوم زاهدان اولین گام خود را در جهت تحقق این مهم با دایر نمودن مهد كودك مكی (روضة‌الاطفال) برداشته است.

اهدافی را كه این مهد كودك دنبال می‌كند عبارتند از:

الف). اهداف بنیادین:

1ـ آشنا نمودن كودكان با آداب و فرهنگ اسلامی و مفاهیم دینی؛

2ـ پرورش هوش و استعداد كودكان و كمك به بروز استعدادهای نهفتة آنان؛

3ـ پرورش اجتماعی و اخلاقی كودكان و ایجاد اعتماد به نفس در آنان؛

4ـ تربیت و پرورش جسمی و روحی كودكان؛

5ـ آشنایی با مبادی علوم از قبیل ریاضی، عربی و انگلیسی؛

6ـ آموزش نقاشی، كاردستی، شعر و سرود، حفظ سوره‌های كوچك با مفاهیم، داستان و قصه‌گویی و … .

ب). اهداف ثانوی:

1ـ تشویق اولیا جهت رعایت حقوق مادی و معنوی كودكان؛

2ـ تشویق اولیا جهت اهمیت دادن به آموزشهای دینی و فرهنگی كودكان؛

3ـ تشویق اولیا جهت مطالعة كتب تربیتی و روان‌شناسی كودكان از جمله: «راهنمای تربیت و اصلاح فرزندان» تألیف: مولانا محمدقاسم قاسمی، و «مشاور والدین در مسائل تربیتی و تحصیلی كودكان» تألیف: سید محمد بیرجندی و... .

4 ـ ارائه راهكار به اولیا جهت برنامه‌ریزی منظم در زندگی كودكان اعم از:

الف) تحصیل و تربیت دینی و اخلاقی كودكان.

ب) تنظیم اوقات كودكان و برنامه‌ریزی در این راستا.

ج) بازی و نقش آن در رشد كودكان.

د) تغذیه درست و رعایت بهداشت كودكان.

تحصیل

تحصیل و تربیت دینی و اخلاقی كودكان از اهمیت بسزائی برخوردار است كه توضیحات آن در بالا گذشت.

تنطیم اوقات و اهمیت آن

خداوند متعال نعمتهای زیادی را به حد وفور در اختیار ما انسانها نهاده است، از جملة این نعمتها نعمت باارزش وقت است. و هر انسان دارای وقت كافی برای انجام تمامی كارهایش می‌باشد، مشروط به اینكه وقتش را تنظیم نموده و طبق برنامه پیش برود.

هر فرد مسلمان می‌تواند در باب تنظیم وقت بسیار موفق عمل كند زیرا می‌داند چه وقت از خواب بیدار شود، كی نماز بخواند، غذا بخورد، كارهایش را انجام دهد، قرآن بخواند و ... . از این رو بر والدین لازم است فرزندانشان را از همان كودكی به برنامه‌ریزی و تنظیم اوقات خود عادت دهند و در تنظیم وقت كودك نهایت همكاری را با او داشته باشند. مثلاً او را در وقت معین از خواب بیدار كنند، اول وقت به مدرسه بفرستد و وقت انجام تكالیف، بازی و برنامه‌های دیگر او را مشخص نمایند.

بازی و نقش آن در رشد كودك

بازی نقش مهمی در رشد جسمی، تقویت حواس، بالابردن سطح هوش و استعداد كودك دارد. كودك به وسیلة بازی چیزهای زیادی یاد می‌گیرد. بازی از نگاه كودك قسمتی از زندگی و مانند غذا خوردن یكی از مسائل اصلی زندگی محسوب می‌شود. بزرگسالان بازی را یك فعالیت اصلی نمی‌دانند و آن را سرگرمی و كاری كه خستگی كارهای اصلی را برطرف می‌كند می‌دانند.

والدین باید بدانند كه بازی برای كودك مانند بزرگسالان نیست، بلكه بخش اصلی زندگی آنان می‌باشد. لذا والدین در تهیة اسباب‌بازی كودك سهل انگاری ننمایند.

تغذیه و بهداشت

یكی از ابعاد پرورش كودك، پرورش جسمی وی می‌باشد. نقش بهداشت و تغذیه در پرورش جسمی كودك برای همه روشن است. رعایت بهداشت می‌تواند از بسیاری بیماریها جلوگیری كند. بعضی بیماریها ضررهای جبران‌ناپذیری وارد می‌كنند و حتی باعث مرگ كودك می‌شوند. با رعایت بهداشت به راحتی می‌توان از این بیماریها جلوگیری كرد. تغذیه صحیح باعث رشد خوب كودك می‌شود. همچنین خطر ابتلا به بیماری را كم می‌نماید. بهداشت و تغذیه، علاوه بر جسم، در پرورش ابعاد دیگر هم مؤثر هستند. به طور مثال تغذیة ناكافی می‌تواند باعث كاهش رشد هوش كودك شود. ابتلای مكرر كودك به بیماریها می‌تواند باعث غمگینی و افسردگی كودك شود. اشكال در تغذیه و بیماریهایی مثل كم‌خونی و ناراحتی معده می‌تواند باعث افت تحصیلی كودك شده و كودك را به بیماریهای خطرناك دیگری مبتلا كند.

برنامة آموزشی این طرح در سال اول طی دو ترم چهار و نیم ماهه به شرح ذیل اجرا شده است:

ترم اول:

1ـ آموزش عملی نماز،

2ـ آموزش دعاهای روزانه،

3ـ آشنایی با حروف و اعداد فارسی و انگلیسی،

4ـ قاعدة آسان و حفظ سوره‌های كوچك،

5ـ ورزش و بازی،

6ـ نقاشی، شعر و سرود و تئاتر،

7ـ داستان‌های پیامبران و اطفال صحابه،

8ـ آشنایی با زبان عربی و انگلیسی در حد مكالمة اولیه.

ترم دوم:

1ـ آموزش احكام و عقیده،

2ـ آموزش آداب و سنن زندگی،

3ـ حفظ سوره‌های كوچك،

4ـ نقاشی، كاردستی، شعر و سرود و اجرای داستان به صورت تئاتر،

5ـ آشنایی با سیرت پیامبر صلی‌الله علیه و سلم و داستان‌های انبیا، صحابه و اهل‌بیت، و ائمه چهارگانه مذاهب اهل‌سنت،

6ـ ورزش و بازی،

7ـ دعاهای روزانه،

8ـ آشنایی با زبان عربی و انگلیسی در حد مكالمة اولیه.

برنامه‌های فوق بر اساس كلاس‌بندی و طی شش زنگ 40 و 30 دقیقه‌ای به مدت سه و نیم ساعت به صورت روزانه و متناسب با حالت كودكان برنامه‌ریزی شده است. این برنامه عمومی بوده و ان‌شاءالله در آینده نزدیك برنامه‌ریزی‌های كارشناسانه بهتری ترتیب داده خواهد شد.

امید است این گام اولیه در راستای ترقی تربیتی و روحی كودكان مسلمان مؤثر واقع گشته و مورد قبول درگاه خداوند متعال قرار گیرد؛ ما توفیقی إلا بالله علیه توكلت و إلیه أنیب.

عزیزانی كه در مورد این، طرح و یا پیشنهادی دارند خواهشمند است جهت ترقی و پیشرفت هر چه بهتر این برنامه، ما را از پیشنهادات ارزندة خویش به صورت مكاتبه به آدرس دارالعلوم زاهدان و یا ایمیل مهد كودك مكی مطلع سازند.




طبقه بندی: عمومی، 


نوشته شده در تاريخ چهارشنبه 9 مرداد 1387 توسط ابراهیم قادری


درباره وبلاگ
جستجو
آرشيو مطالب
آخرين مطالب
نويسندگان
موضوعات
پيوند ها
پيوندهاي روزانه
آمار سايت